Profiad Ysgol Gelf mewn Prifysgol Gyfoes


Sefydlwyd y Gyfadran Celf a Dylunio yn PCYDDS 160 o flynyddoedd yn ôl ac mae iddi draddodiad nodedig; fe’i disgrifiwyd yng ngwaith Peter Lord The Visual Culture of Wales fel yr ysgol gelf fwyaf llwyddiannus a blaenllaw yng Nghymru. Heddiw rydym ar flaen y gad o ran creadigrwydd a chyflogaeth.

facebook Instagram twitter pinterest youtube

Yn 2005 symudodd rhaglenni Abertawe i ‘Ysgol Gelf’ a adeiladwyd yn bwrpasol ar gost o filiynau lawer o bunnoedd yng nghanol Ardal Gelfyddydau Abertawe. Yn 2014 bydd y Gyfadran yn ehangu ei chyfleusterau o safon fyd-eang gydag agor Cyfnewidfa Ddylunio newydd, ALEX, ar gost o £14m. Mae’r datblygiadau hyn wedi sicrhau bod y Gyfadran yn darparu amgylchedd creadigol ffyniannus ar gyfer myfyrwyr, staff, cyn-fyfyrwyr a gweithwyr proffesiynol ar ymweliad.

Mae darpariaeth y Gyfadran yn cwmpasu ystod eang o raglenni yn amrywio o Tyst AU Celf a Dylunio Sylfaen i HND a graddau Israddedig, i Raddau Ôl-raddedig a Addysgir a thrwy Ymchwil. Mae’r meysydd pwnc yn cwmpasu’r Celfyddydau Cain a Chymhwysol; Astudiaethau’r Cyfryngau, Cynhyrchu Ffilm a Theledu Digidol; Ffotograffiaeth a Ffotonewyddiaduraeth; Dylunio Patrymau Arwyneb, Tecstilau a Chyfwisgoedd Ffasiwn; Dylunio Graffig, Darlunio a Dylunio Hysbysebion; Animeiddio Cyfrifiadurol 3D, Dylunio Gemau Cyfrifiadurol Creadigol, Cyfryngau Digidol Creadigol, Technoleg Cerddoriaeth; Dylunio Cerbydau a Chludiant, Dylunio Cynnyrch, Dylunio Cynnyrch Meddygol; Celfyddydau Gwydr Pensaernïol, Gwydr a Gwydr gyda Dylunio Cynnyrch.

Mae myfyrwyr yn ganolog i bopeth a wnawn. Oherwydd ein myfyrwyr a’n graddedigion yn anad dim dros 160 o flynyddoedd yr ydym wedi meithrin yr enw da sydd gennym. Mae nifer ohonynt wedi mynd ymlaen i yrfaoedd llewyrchus yn y celfyddydau, rhai wedi sefydlu cwmnïau dylunio gwerth miliynau lawer o bunnoedd ac yna wedi cyflogi cyn-raddedigion. Mae cyn-fyfyrwyr eraill yn gweithio i wneuthurwyr ffilmiau adnabyddus a chynhyrchwyr yn y cyfryngau, yn cynnwys y BBC a HTV.

Mae ein myfyrwyr yn ennill gwobrau’n barhaus ac yn cael cyfle i arddangos drwy gydol eu cyrsiau. Cynhelir sioeau graddedigion yng Nghaerfyrddin, Abertawe a Llundain, gyda myfyrwyr Dylunio yn arddangos eu gwaith mewn arddangosfeydd dylunio blaenllaw yn Llundain, Paris, India a Tsieina. Yn yr arolwg HEAD diweddaraf (Addysg Uwch mewn Celf a Dylunio) ar gyfer myfyrwyr lefel 4, derbyniodd y Gyfadran sgôr o 100% am gymorth i fyfyrwyr.

Mae ein holl raglenni’n elwa o dîm o staff tra chymwys a gweithgar ym maes ymchwil, sydd yn arddangos eu gwaith yn genedlaethol ac yn rhyngwladol, gyda nifer ohonynt hefyd yn ymwneud â phrosiectau ym myd diwydiant. Mae rhai o’r staff hyn wedi meithrin enw da yn rhyngwladol am eu hymchwil arloesol a'u harfer creadigol. Mae gennym raglen o ddarlithwyr gwadd ardderchog gyda siaradwyr a gydnabyddir yn fyd-eang.

Rydym yn diweddaru ein cyfleusterau'n rheolaidd i sicrhau bod yr offer a’r adnoddau mwyaf proffesiynol ac arloesol ar gael i’r myfyrwyr a’r staff. Mae hyn yn cynnwys yr offer digidol Apple Mac diweddaraf ar gyfer pob un o’n rhaglenni, a'r cyfleusterau arbenigol diweddaraf megis torrwr chwistrell ddŵr, argraffyddion ffotograffig a thecstilau digidol, torwyr laser a chyfleusterau argraffu cerameg digidol, ystafelloedd golygu ac adnoddau fideo, yn cynnwys y camera ffilm 3D diweddaraf.

Bydd ein Cyfnewidfa Ddylunio newydd, ALEX, yn sicrhau y gall myfyrwyr gael mynediad i’r gweithfannau WACOM Cintiq diweddaraf ar gyfer delweddu digidol a chynllunio drwy gymorth cyfrifiadur (CAD). Mae’r ganolfan newydd hefyd yn cynnwys y peiriannau Prototeipio Cyflym diweddaraf.

Mae’n rhan bwysig o ‘bwy ydym ni’ i annog cyfrifoldeb cymdeithasol ac amgylcheddol yn ei holl ffurfiau. Mae’r Gyfadran, y staff a’r myfyrwyr yn rhedeg prosiectau gydag elusennau, ac yn gweithio fel gwirfoddolwyr ar brosiectau yn y gymuned. Mae’r gymuned ranbarthol a chyffredinol yn elwa o’r cydweithio hwn ynghyd â’r Gyfadran wrth ddarparu addysg yn y byd go iawn. Yn ystod y flwyddyn olaf mae pob rhaglen yn cynnwys ‘prosiect allanol’. Mae’r prosiectau hyn wedi bod yn gweithredu’n llwyddiannus ers blynyddoedd lawer ac yn aml maent wedi darparu swyddi ar gyfer ein graddedigion. Ceir digonedd o brosiectau proffesiynol a chymunedol sy’n darparu nifer o gyfleoedd pellach i fyfyrwyr a graddedigion. Mae’r Gyfadran hefyd yn cyflogi Rheolwr Prosiect i helpu myfyrwyr i ymgysylltu â’r gymuned a chymryd rhan mewn gwaith elusennol.

Mae Cynaliadwyedd yn ganolog i’r Brifysgol a’r Gyfadran ac wedi’i ymgorffori ym mhob un o’r cyrsiau. Mae menter newydd, INSPIRE, yn darparu interniaethau i fyfyrwyr i weithio ar ystod eang o brosiectau amgylcheddol a phrosiectau eraill yn ymwneud â chynaliadwyedd. Enillodd y Brifysgol, trwy INSPIRE, y wobr am y Prosiect Cynaliadwyedd Gorau yng Ngwobrau cyntaf y Guardian i Brifysgolion. Yn 2014 mae rhaglenni newydd yn cael eu dilysu a fydd yn dwyn ynghyd y celfyddydau gweledol a’r amgylchedd. Yn ogystal mae nifer o brosiectau ymchwil cyffrous yn y maes hwn, gan gynnwys gweithio er enghraifft gyda Gerddi Botanegol yn Tsieina, a phrifysgolion yn Awstralia a’r Unol Daleithiau. Mae’r Gyfadran hefyd yn gartref i’r Sefydliad Dylunio Cynaliadwy, prosiect gwerth £4.7m a fwriadwyd i annog y sector dylunio i ddod yn fwy cynaliadwy.

Mae Mentergarwch yn un o lwyddiannau’r Gyfadran wrth iddi arwain y ffordd ym maes Menter ac Entrepreneuriaeth. Gan fod nifer o’r graddedigion yn gweithio’n llawrydd, mae entrepreneuriaeth wedi bod yn ysgogydd ar gyfer addysg ein myfyrwyr. Defnyddiwyd syniadau, prosiectau a phedagogeg yn enghreifftiau patrymol nid yn unig o fewn addysg Celf a Dylunio ond hefyd Busnes a Rheolaeth. Cydnabu Sir George Cox, yn ei ‘Review of Creativity in Business’, a gomisiynwyd gan Ganghellor y Trysorlys, ei bod yn ofynnol i fyfyrwyr celf, dylunio a’r cyfryngau fod â’r sgiliau i farchnata eu gwaith pan fyddent yn graddio ac i fynegi eu syniadau i ystod eang o bobl. Dywedodd fod arnom angen arbenigwyr creadigol sy’n deall yr amgylchedd lle caiff eu doniau eu defnyddio ac sy’n gallu siarad yr un iaith â’u cleientiaid a’u cydweithwyr busnes. Mae’r Gyfadran wedi llunio modylau a fydd yn helpu myfyrwyr i ennill y sgiliau hyn ac sydd â chysylltiadau ardderchog â’r diwydiannau creadigol a’r rhwydwaith orielau fel y gall myfyrwyr gael eu pig i mewn cyn graddio.

Mae nifer sylweddol o gwmnïau yn cynnig lleoliadau a gwaith i’n myfyrwyr, er enghraifft mae Adjacent Productions wedi datblygu’r hen ffatri Ford yn Abertawe i fod yn Fflorens y 14eg Ganrif, gyda Ponte Vecchio, strydoedd a stiwdio Da Vinci.

Mae myfyrwyr wedi gweithio yn yr adran wisgoedd, propiau, ac ar gynhyrchu ac ôl-gynhyrchu’r gyfres deledu, Da Vinci’s Demons. Gydag ail gyfres lwyddiannus a phrosiectau ffilm eraill ar y gweill, mae’r Brifysgol wedi cyflogi myfyriwr PhD i drefnu’r nifer o gyfleoedd sydd ar gael i fyfyrwyr yn y stiwdios helaeth hyn. Mae cyhoeddiad y Gyfadran, Fast Forward, wedi rhoi arweiniad i fyfyrwyr gan gyn-fyfyrwyr, i’w helpu i bontio rhwng y brifysgol a gwaith.

Prosiectau a ariennir gan gyllid Ewropeaidd, yn amrywio o ffilmiau i decstilau, gan weithio’n uniongyrchol gyda chwmnïau ledled y rhanbarth. Er 2005 mae’r Gyfadran wedi gwneud cais llwyddiannus am dros £8 miliwn o arian Ewropeaidd ar gyfer prosiectau trwy’r Ganolfan Diwydiannau Creadigol, Ymchwil ac Arloesedd (CIRIC), sefydliad ambarél ar gyfer nifer o brosiectau.

Ymhlith y prosiectau cyfredol mae Technolegau Cyfathrebu Uwch (ACT), prosiect Interreg sy’n golygu gweithio gyda De-ddwyrain Iwerddon a MIW2 (Moving Image Wales) ym maes teledu, ffilm a’r cyfryngau newydd. Bydd y Gyfnewidfa Ddylunio newydd, ALEX hefyd yn gartref i’r Sefydliad Dylunio Cynaliadwy (ISD) a Chanolfan Arloesi Cerebra (CIC).

Dros y deng mlynedd diwethaf bu diwylliant ymchwil y Gyfadran yn ffocws ar gyfer buddsoddi a datblygu sylweddol. Mae’r holl staff yn cymryd rhan mewn ymchwil a datblygiad proffesiynol. Dangosodd canlyniadau’r RAE yn 2008 fod 85% o’r ymchwil a gyflwynwyd o safon ryngwladol. Dros yr ychydig flynyddoedd diwethaf mae’r Gyfadran wedi bod yn cydweithio gyda Sefydliad Ymchwil Celf a Dylunio Cymru (WIRAD) sy’n darparu mwy o gyfleoedd i staff a myfyrwyr.

Mae ein holl gyrsiau yn rhannu athroniaeth gyffredin i alluogi myfyrwyr i fanteisio’n llawn ar gyfleoedd creadigol a galwedigaethol trwy ganolbwyntio ar y canlynol:

Unigoliaeth, Rhyddid creadigol, Hyblygrwydd academaidd, Proffesiynoldeb a Chyflogadwyedd, Entrepreneuriaeth, Cynaliadwyedd, Ymgysylltu â’r gymuned...

Ein nod yw datblygu potensial creadigol pob unigolyn ac yna archwilio’r posibiliadau am yrfa a helpu marchnata’r doniau, yr angerdd a’r sgiliau personol hynny.

Rydym wedi llwyddo os yw ein myfyrwyr yn cychwyn ar y cyrsiau â brwdfrydedd ac yn ein gadael ag angerdd am eu pwnc.

“Mae’r gyfadran yn lle gwych i astudio, ac yn cynnig cyfuniad o’r traddodiadol a’r cyfoes.”  Sarah Ellis, BA Celf Gain

"Roedd fy 3 blynedd yn Abertawe yn wirioneddol wych. Roedd y cwrs yn darparu cyfleusterau amhrisiadwy a thîm arbennig o ddarlithwyr oedd yn gwybod eu stwff, ac fe wnaeth hyn helpu hwyluso fy ffordd i fyd diwydiant. Roedd y staff bob amser yn annog y myfyrwyr i anelu’n uwch eto yn greadigol ar bob briff ac mae hynny’n rhywbeth sydd wedi aros gyda fi trwy gydol fy ngyrfa ac sy’n dal i ddylanwadu arnaf yn fy ngwaith dylunio”. Phil Rees, Dylunio Graffig

“Heb os nac oni bai, mae Abertawe wedi fy helpu i gyrraedd fy mhotensial llawn fel Dylunydd Graffig. Ehangodd y gwaith damcaniaethol fy nealltwriaeth o ddylunio a gwthiwyd fy nghreadigrwydd mewn ffyrdd newydd, diddorol gan ddarlithwyr craff a llawn anogaeth. Os ydych chi’n ystyried gyrfa mewn Dylunio Graffig, ni allaf argymell unrhyw le gwell”.  Matthew Boyle, dylunydd graffig Lego Denmarc

“Mae’r cwrs wedi cyflawni rhywbeth mae cyrsiau eraill yn ei gael yn anodd sef datblygu cysylltiadau arfer proffesiynol ardderchog gyda diwydiant. Mae cydweithio llwyddiannus â diwydiant wedi cyfoethogi’r cwrs ac wedi cynnal ei gysylltiadau masnachol cryf.”  Neil Breedon, BA Darlunio

“Mae’r holl gyrsiau wedi’u lleoli ar y campws, gyda rhyngweithio ar draws y cyrsiau. Mae hyn yn helpu creu ymdeimlad o ysgol gelf, gan integreiddio arlunwyr a dylunwyr i greu rhwydwaith o bobl greadigol sy’n parhau ar ôl graddio.” Tom Perou, BA Cynhyrchu Ffilm a Theledu Digidol

“Mae argaeledd y cyfleusterau diweddaraf, gweithdai traddodiadol a mannau stiwdio yn amhrisiadwy ac yn helpu cynnal cymuned ysgol gelf.” Lloyd James, BA Dylunio Patrymau Arwyneb

“Rydych yn cael eich addysgu heb unrhyw hierarchaeth cyfrwng, gan astudio arferion traddodiadol a digidol. Mae hyn yn caniatáu rhyddid i fyfyrwyr ddysgu a gwthio ffiniau eu harfer mewn amgylchedd dynamig, creadigol.”   Nicola Dowdle, MA Celf Gain

 “Trwy wneud y radd trwy gyfrwng y Gymraeg, gyda thiwtoriaid sy’n deall diwylliant cefn gwlad Cymru ac sydd â phrofiad o’r byd Celf Gyfoes, rhoddodd hyn yr adnoddau personol i mi i’m galluogi i ehangu fy syniadau a’m themâu yn weledol.” Meinir Mathias, Celf  a Dylunio

“Cefais amser bendigedig yng Nghaerfyrddin, gyda staff cymwynasgar a chefnogol, adnoddau ardderchog a phe bawn i’n mynd ymlaen i wneud gradd Meistr, byddwn i’n bendant yn mynd yn ôl yno”. Natalie Dennis, BA Ffilm

“Roedd astudio dylunio yn Abertawe (PCYDDS) yn brofiad gwych i mi. Roedd safon yr addysgu un i un heb ei ail a gwnaeth y cyfleusterau tra modern fy ngalluogi i archwilio a datblygu fy sgiliau i gyrraedd safonau uchaf y diwydiant.  Gyda chwmnïau o’r diwydiant yn noddi prosiectau, rhoddodd gyfle i mi gael ymdeimlad a dealltwriaeth o’r diwydiant cystadleuol yr oeddwn am fod yn rhan ohono a helpu i’m mowldio i’r dylunydd ydw i heddiw. Mae Abertawe (PCYDDS) wir wedi helpu llunio pwy ydw i heddiw ac mae’n anrhydedd medru dweud bod fy llwyddiant i yn ganlyniad i gefnogaeth ac ymroddiad parhaus y tiwtoriaid.”

Peter Wilkins, McLaren Automotive Limited