Datganiadau I'r Wasg 2017

Y Drindod Dewi Sant yn cynnal dadl Masnach Deg

10.03.2017

Yn rhan o ddathliadau Pythefnos Masnach Deg ym Mhrifysgol Cymru Y Drindod Dewi Sant cynhaliwyd dadl Masnach Deg arbennig yn y brifysgol yr wythnos hon.

Fairtrade

Ar y panel roedd Elen Jones o Fasnach Deg Cymru ynghyd â Martha Musonza Holman o Love Zimbabwe a Dyborn Chibonga, Prif Weithredwr Cymdeithas Genedlaethol Ffermwyr Tyddyn Malawi, i roi cipolwg ar eu gwaith yng nghyswllt Masnach Deg ac ymuno â thrafodaeth ehangach ynghylch y pwnc.  

Yn ddiweddar llwyddodd Y Drindod Dewi Sant i ddal gafael ar ei statws yn brifysgol Masnach Deg drwy wneud ymrwymiad cadarn i gefnogi a defnyddio cynnyrch Masnach Deg ar draws ei champysau.   Mae’r ymrwymiad hwn yn rhan o ymroddiad cyffredinol y Brifysgol i gynaliadwyedd, gan gynnwys ei haddewid i gefnogi cynhyrchwyr lleol.   Er mwyn derbyn yr anrhydedd pwysig hwn, rhaid i brifysgolion sicrhau bod cynifer o gynnyrch Masnach Deg â phosibl, gan gynnwys bwyd, diodydd a dillad, ar gael mewn cynifer o fannau â phosibl ar eu campysau ac o’u cwmpas.

Meddai Jenny Lloyd, Swyddog Materion Gwyrdd yn Y Drindod Dewi Sant:  

“Roedd yn bleser croesawu Elen Jones, Martha Musonza Holman a Dyborn Chibonga i’r brifysgol a hoffwn i ddiolch iddyn nhw am eu cyfraniadau ardderchog yn ystod ein dadl Pythefnos Masnach Deg heddiw.   Trafodwyd ystod eang o faterion a themâu yn ystod y ddadl yn cynnwys ymwybyddiaeth cwsmeriaid, newid yn yr hinsawdd, ffermwyr lleol a Brexit.   Roedd yn ddadl ddiddorol dros ben dan arweiniad arbenigwyr yn y maes.   

Wrth gwrs mae’r Drindod Dewi Sant yn brifysgol Masnach Deg ac rydym ni wedi gwneud ymrwymiad cryf i gefnogi a defnyddio cynnyrch masnach deg yn y brifysgol.   Gall cynyddu’r defnydd o gynnyrch Masnach Deg a’i werthiant ymhlith myfyrwyr, staff ac ymwelwyr gael effaith enfawr ar gynhyrchwyr a’u cymunedau.   Mae cynnydd yn y defnydd hefyd yn codi’r ymwybyddiaeth o Fasnach Deg a’r buddion sy’n dod yn ei sgil i weithwyr a ffermwyr mewn gwledydd sy’n datblygu.”

Ychwanegodd Dr Jane Davidson, Pro Is-Ganghellor ar gyfer Ymgysylltu Allanol a Chyfarwyddwr INSPIRE (Sefydliad Arfer Cynaliadwy, Arloesi ac Effeithiolrwydd Adnoddau):

“Rydym ni’n ymfalchïo yn y ffaith bod Y Drindod Dewi Sant yn brifysgol Masnach Deg ac roedd yn bleser i ni gynnal y ddadl hon yn ystod Pythefnos Masnach Deg.”

“Mae datblygu cynaliadwy’n golygu gwneud gwell penderfyniadau gan ddefnyddio gwerthoedd hirdymor; mae’n golygu meddwl am effeithiau gweithredoedd heddiw ar genedlaethau’r dyfodol a dysgu byw o fewn ein terfynau amgylcheddol.Hefyd mae’n golygu cydbwyso anghenion cymdeithasol, amgylcheddol, economaidd a diwylliannol mewn modd nad yw’n peryglu cenedlaethau’r dyfodol.  Mae Masnach Deg yn enghraifft wych o hyn ac rydym ni fel prifysgol yn falch ein bod yn gallu helpu i hyrwyddo ac annog defnyddio cynnyrch Masnach Deg.

“Mae hyn yn rhywbeth y mae’r Drindod Dewi Sant yn ei gymryd o ddifrif a thrwy waith a gyflawnir gan ein Sefydliad Arfer Cynaliadwy, Arloesi ac Effeithiolrwydd Adnoddau (INSPIRE), ein nod yw gwneud cynaliadwyedd yn ganolog i’w darpariaeth o ran y cwricwlwm, campysau, cymunedau a diwylliant.” 

Un o’r panelwyr oedd Dyborn Chibonga o Gymdeithas Genedlaethol Ffermwyr Tyddyn Malawi (NASFAM).  Mae NASFAM yn ceisio gwella bywydau ffermwyr tyddyn drwy ddatblygu gallu masnachol ei haelodau a darparu rhaglenni i wella eu cynhyrchiant.   Mae’r Gymdeithas yn hyrwyddo ffermio fel busnes, gan greu buddion economaidd a chymdeithasol i’w haelodau, i’w cymunedau hwythau ac i'r wlad.

Dywedodd Dyborn Chibonga, prif weithredwr Cymdeithas Genedlaethol Ffermwyr Tyddyn Malawi (NASFAM):

“Roedd yn wych i gael siarad gyda phrynwyr gwybodus ynghylch y problemau sy’n wynebu ffermwyr tyddyn ym Malawi.  Mae newid hinsawdd yn dipyn o fygythiad i gynaladwyedd amaethyddiaeth ar draws y byd ac mae dewis masnach deg yn sicrhau nad yw’r broses o gynhyrchu’r bwyd yn gwaethygu’r sefyllfa.”

Ychwanegodd Elen Jones, Cydlynydd Cenedlaethol Masnach Deg Cymru

“Mae’n sgandal yn 2017 nad yw’r bobl hynny sy’n tyfu’r bwyd yr ydym yn ei gymryd yn ganiataol yn cael eu talu digon i gynnal eu teuluoedd.  Mae newidiadau presennol yn creu hyd yn oed fwy o ansicrwydd ac mae’n rhaid i ni fel prynwyr sylweddoli cymaint o bŵer sydd gyda ni wrth sicrhau bargen deg i ffermwyr - yng Nghymru ac ar draws y byd.”

 

Gwybodaeth Bellach

I gael rhagor o wybodaeth mae croeso i chi gysylltu ag Arwel Lloyd, Prif Swyddog Cysylltiadau Cyhoeddus a Chyfathrebu, ar 01267 676663 / arwel.lloyd@uwtsd.ac.uk