Datganiadau i'r Wasg 2016

Barddoniaeth a Ffracio yn Narlith Gŵyl y Gelli Y Drindod Dewi Sant ddydd Iau, 2 Mehefin

30.06.2016

Barddoniaeth a ffracio a gaiff sylw’r bardd a’r eco-feirniad, Hugh Dunkerley, sy’n Uwch Ddarlithydd mewn Ysgrifennu Creadigol a Llenyddiaeth Saesneg ym Mhrifysgol Chichester, pan fydd yn cyflwyno ei waith yn Narlith 2016 INSPIRE.

Trefnir darlith flynyddol y Sefydliad Arfer Cynaliadwy, Arloesi ac Effeithiolrwydd Adnoddau (INSPIRE) gan Brifysgol Cymru y Drindod Dewi Sant a’r Gymdeithas ar gyfer Astudio Llenyddiaeth a’r Amgylchedd, y DU ac Iwerddon (ASLE-UK). Cynhelir darlith eleni yng Ngŵyl y Gelli ddydd Iau 2 Mehefin, gan ddechrau am 8.30p.m. yn y Ciwb.

Dewisir darlith INSPIRE ar sail cystadleuaeth a gynhelir gan Y Drindod Dewi Sant. Gwahoddodd y panel beirniadu gyflwyniadau sy’n archwilio sut mae llenyddiaeth, ar unrhyw un o’i ffurfiau, yn ymateb i’n gallu i adnabod y byd naturiol yng nghyd-destun dadleuon ynghylch cynaliadwyedd ac wedi’i llunio gan y gallu hwnnw. 

Hugh Dunkerley yw enillydd 2016. Dewiswyd ei bapur, 'Rhai meddyliau am farddoniaeth a ffracio’, gan academyddion o’r Drindod Dewi Sant ac ASLE-UKI, a oedd yn ‘unfryd eu penderfyniad’.

Bydd anerchiad amserol Hugh yn ysgogi'r meddwl, gan ofyn a all barddoniaeth helpu i herio’r llywodraeth a chwmnïau ffracio yn eu hawydd i ddiwydiannu rhannau helaeth o dirwedd Prydain. Cyfarwyddwr INSPIRE sydd wedi ennill gwobrau ym  Mhrifysgol Cymru y Drindod Dewi Sant, Jane Davidson, fydd yn llywyddu, a bydd y digwyddiad hefyd yn darparu cyfleoedd i’r gynulleidfa drafod.

Magwyd Hugh yng Nghaeredin a Chaerfaddon a bellach mae’n byw yn Brighton. Mae'n fardd ac eco-feirniad. Hare (Gwasg Cinnamon 2010) yw ei gasgliad barddoniaeth diweddaraf. Mae Hugh yn addysgu ym Mhrifysgol Chichester, lle mae’n rhedeg yr MA mewn Ysgrifennu Creadigol. Bu'n Gymrawd Hawthornden, Cymrawd Leighton yng Nghanolfan Banff ar gyfer y Celfyddydau yng Nghanada ac mae wedi ennill nifer o wobrau am ei farddoniaeth. Rhwng 2013 a 2014 ef oedd arweinydd tîm Prifysgol Chichester ar gyfer prosiect Academi Werdd yr AAU.

Meddai Jane Davidson, sydd hefyd yn Bro Is-Ganghellor Cysylltiol yn Y Drindod Dewi Sant: ‘Cynaliadwyedd yn ei hanfod yw diogelu ar gyfer y dyfodol a sicrhau nad ydym yn gwneud ein byd yn lle gwaeth ar gyfer cenedlaethau i ddod; annog gwell penderfyniadau ar gyfer y tymor hwy. Mae'r gystadleuaeth hon, lle bydd darn o waith gwreiddiol yn cael ei gyflwyno am y tro cyntaf, wedi galluogi awduron i archwilio pynciau hynod amserol ac anodd drwy gyfryngau newydd. Caiff y gynulleidfa gyfle i gymryd rhan yn y digwyddiad a chael copi o'r ddarlith fuddugol.’

Meddai Brycchan Carey, Cadeirydd ASLE-UKI, ac Athro Llenyddiaeth Saesneg ym Mhrifysgol Kingston: ‘Mae gan feirdd hanes clodwiw o ymwneud yn gymdeithasol a gweithredu’n wleidyddol. Ers tro mae barddoniaeth wedi cael ei defnyddio i newid y meddyliau — a chalonnau — y cyhoedd ym Mhrydain ar faterion mor amrywiol â’r ymgyrch yn erbyn caethwasiaeth, mudiad y Parciau Cenedlaethol, etholfreintiaeth, ac ymateb i ryfel a gwrthdaro. Fel y mae digwyddiadau diweddar wedi dangos, mae ffracio yn dod yn faes brwydr amgylcheddol allweddol, ac yn yr anerchiad hwn bydd Hugh Dunkerley yn dadlau bod gan feirdd cyfoes ran bwysig i’w chwarae yn y drafodaeth hon.’

 

Nodyn i'r Golygydd

Rebecca Davies

Swyddog Gweithredol Cysylltiadau â’r Wasg a’r Cyfryngau

Cyfathrebu Corfforaethol a Chysylltiadau Cyhoeddus
Ffôn symudol: 07872 423 788
E-bost: Rebecca.Davies@uwtsd.ac.uk