Bruce Parker sitting with Fiona Bruce

Mae Bruce Rodney Wingate Parker wedi cael gyrfa hir a llwyddiannus fel newyddiadurwr a chyflwynydd teledu.

Ganwyd yn Llandudno yn 1941, a threuliodd Parker ei blentyndod yn Guernsey. Addysgwyd ef yng Ngholeg Elisabeth, sef ysgol annibynnol ar gyfer bechgyn a sefydlwyd yn 1563 gan Elisabeth I. Dychwelodd i Gymru yn 1960 i astudio gradd mewn Saesneg yng Ngholeg Dewi Sant. Roedd ei amser yn Llanbedr Pont Steffan yr un mor brysur â'i yrfa ddiweddarach, ac yma yn y coleg y dechreuodd ei broffesiwn newyddiadurol. Yn ei arddegau, ysgrifennodd Parker ar gyfer papur newydd lleol Guernsey, ac yn ystod ei amser yng Ngholeg Dewi Sant, bu'n golygu cylchgrawn y coleg, sef y Gownsman. Cyfunodd hyn ag ysgrifennu darnau ar gyfer papurau newydd y Western Mail a'r South Wales Echo, tra hefyd yn ysgrifennu am newyddion y myfyrwyr yng Nghymru ar gyfer The Times a The Times Educational Supplement. Roedd Parker yn Ysgrifennydd Undeb Cenedlaethol y Myfyrwyr, yn rhan o dîm dadlau Coleg Dewi Sant yng Nghystadleuaeth yr Observer Mace, ac yn un o sefydlwyr clwb reiffl y coleg. 

Ar ôl graddio, astudiodd Parker ar gyfer diploma addysg ym Mhrifysgol Reading, gan ddychwelyd i Guernsey i addysgu yn ei hen ysgol, Coleg Elisabeth. O ganlyniad i'w brofiad mewn newyddiaduraeth ac addysgu. rhoddodd y BBC y cynnig iddo dreialu prosiect radio lleol, gan gynhyrchu rhaglenni ar gyfer ysgolion amrywiol. Arweiniodd ei lwyddiant at rwydwaith o orsafoedd radio lleol y BBC ledled y Deyrnas Unedig. Gwahoddwyd Parker i ymuno â'r BBC fel gohebydd teledu, gan weithio'n gyntaf ym Mryste ac yna yn Southampton. Yn 1967, ef oedd cyflwynydd cyntaf y rhaglen ranbarthol nosweithiol South Today, a bu'n cyflwyno'r rhaglen am y 35 o flynyddoedd nesaf. Yn ystod yr amser hwn, cyflwynodd raglenni eraill ar gyfer BBC1 a BBC2 hefyd, yn cynnwys NationwideBadger Watch, Songs of Praise Mainstream, rhaglen wythnosol sy'n adrodd ar gerddoriaeth fyw, adloniant a'r celfyddydau ledled y wlad. Ar 17 Mai 1977, cyflwynodd Parker y bennod gyntaf o Antiques Roadshow, a ddechreuodd fel rhaglen ddogfen am dŷ ocsiwn yn Llundain ar daith o amgylch gorllewin Lloegr. Yn ddiweddarach, dyfeisiodd a chyflwynodd The Week’s Antiques ar gyfer Radio 4 a’r rhaglen rhanbarthol Today o’r de a’r gorllewin.

Mae gan Parker ddiddordeb mawr ym Mhrosiect Mary Rose, a daeth yn rhan o'r prosiect yn y 1970au pan oedd arteffactau'n cael eu darganfod o'r llongddrylliad. Yn 1982, ddeuddeg mlynedd yn ddiweddarach, arweiniodd y darllediad allanol o godi'r llong ryfel. Mae hefyd wedi bod yn gysylltiedig â datblygiadau diweddarach, gan gynnwys adeiladu'r amgueddfa Mary Rose yn iard llongau Llongborth.

Fodd bynnag, gwir gariad Parker yw gwleidyddiaeth, ac mae wedi nodi nad oedd ‘unrhyw beth wedi fy nghyffroi’n fwy nag angori rhaglenni canlyniadau’r etholiad rhanbarthol…’, y cyntaf ohonynt a gyflwynodd yn 1970 pan ddaeth Edward Heath yn Brif Weinidog. Rhwng 1992 a 2002, Parker oedd golygydd gwleidyddol BBC South, a chyflwynodd South of Westminster South on Sunday. Am ddeng mlynedd olaf ei yrfa, bu’n aelod o Oriel Wasg a Chyntedd Tŷ'r Cyffredin yn San Steffan, gan gyfweld â phob un o’r prif weinidogion, o Anthony Eden i David Cameron. 

Cydnabuwyd cyfraniad hir Parker i ddarlledu rhanbarthol y BBC yng Ngwobrau Teledu Ruby yn 2003, pan gyflwynwyd Gwobr Arbennig iddo. Yn 2018, derbyniodd Gymrodoriaeth er Anrhydedd gan Brifysgol Winchester, am ei wasanaethau i ddarlledu a chyflwyno.

Fodd bynnag, ers iddo ymddeol yn 2003, nid yw Parker wedi cael bywyd tawel. Mae wedi ysgrifennu dau lyfr: History of Guernsey’s Full-Bore Rifle Shooting (2011) ac A History of Elizabeth College (2016). Roedd yn gadeirydd Cyngor Plwyf Appleshaw yn Hampshire a llywodraethwyr Ysgol Harestock yn Winchester. Mae'n un o ymddiriedolwyr Eglwys Gadeiriol Winchester ac yn gadeirydd Cyfeillion yr Eglwys Gadeiriol, ac mae'n cadeirio Sefydliad Coleg Elisabeth ac Ymddiriedolaeth Gibson Fleming yn Guernsey. Mae hefyd yn is-noddwr ambiwlans awyr Hampshire ac Ynys Wyth, yr elusen Smile Support and Care, yn cefnogi teuluoedd â phlant ac oedolion ifainc anabl, ac yn llysgennad ar gyfer Southampton Leukemia Busters. O ganlyniad i'r nifer o weithiau elusennol hirsefydlog hyn, cyflwynwyd MBE iddo yn 2017. 

Bruce Parker meeting Queen Elizabeth II

Ffynonellau: 

Gaunt, A. (2019) ‘Whatever Happened To Old-So-And-So…?’ The Link Rhif. XXIII, Gaeaf 2018/19. Cyrchwyd ar 10 Chwefror 10 2021 o https://www.uwtsd.ac.uk/media/uwtsd-website/content-assets/documents/lampeter-society-/the-link-winter-feb19.pdf  

Steele, J. (2017, 11 Mawrth) ‘Former BBC Journalist, Bruce Parker, honoured at the Palace’. Andover Advertiser. Cyrchwyd o https://www.andoveradvertiser.co.uk/news/15173026.former-bbc-journalist-bruce-parker-honoured-at-the-palace/  

Hossein-Pour, A. (2018, 19 Hydref. ‘Veteran journalist and Appleshaw resident honoured at university’s celebration’. Cyrchwyd o https://www.romseyadvertiser.co.uk/news/andover/16994119.veteran-journalist-appleshaw-resident-honoured-universitys-celebration/  

Swyddfa'r Wasg y BBC (2014, 24 Medi) ‘First winners of the Ruby Television Awards announced’. Cyrchwyd o http://www.bbc.co.uk/pressoffice/pressreleases/stories/2003/02_february/14/ruby_awards.shtml