"Nid yw byth yn rhy hwyr i ddychwelyd i addysg": Cyn-swyddog heddlu yn graddio gyda gradd Hanes Dosbarth Cyntaf

Mae cyn-swyddog heddlu a benderfynodd ddilyn angerdd gydol oes dros hanes wedi graddio gyda gradd Anrhydedd Dosbarth Cyntaf o Brifysgol Cymru Y Drindod Dewi Sant (PCYDDS), gan brofi y gall dychwelyd i addysg yn ddiweddarach mewn bywyd agor y drws i gyfleoedd newydd cyffrous.

Yn ogystal â graddio gydag Anrhydedd Dosbarth Cyntaf, mae Richard wedi cael ei gydnabod am ei gyflawniad academaidd rhagorol trwy dderbyn Gwobr Goffa’r Athro Daniel Dawson mewn Hanes.

Cwblhaodd Richard Bakewell, o dde Sir Benfro, ei BA (Anrh) Hanes ar ôl gwneud y penderfyniad i ddychwelyd i’r brifysgol fel myfyriwr aeddfed yn dilyn gyrfa lwyddiannus mewn plismona.

I Richard, roedd cofrestru yn PCYDDS yn nodi dechrau pennod hollol newydd.

“Roedd dychwelyd i addysg yn ddiweddarach mewn bywyd yn gam arwyddocaol, ond un sydd wedi profi i fod yn hynod werth chweil,” meddai.

“Dewisais PCYDDS oherwydd ei henw da cryf ac oherwydd y gallwn astudio’n agos at adref wrth gydbwyso ymrwymiadau teuluol. O’m rhyngweithio cyntaf un â’r Brifysgol, roedd pawb yn groesawgar, yn hawdd mynd ato ac yn gefnogol, a roddodd yr hyder i mi gymryd y cam cyntaf hwnnw.”

Cofrestrodd Richard ar y rhaglen BA Archaeoleg i ddechrau cyn darganfod mai Hanes oedd lle’r oedd ei angerdd go iawn. Gyda chefnogaeth gan y Brifysgol, trosglwyddodd gyrsiau wrth barhau i astudio archaeoleg trwy fodiwlau dewisol.

“Gwnaeth y Brifysgol y newid hwnnw’n hynod syml,” meddai. “Heriodd y darlithwyr fi yn academaidd, anogasant feddwl annibynnol ac roeddent bob amser yn hael gyda’u hamser, eu harweiniad a’u cefnogaeth.”

Wrth i’w hyder dyfu, felly hefyd y gwnaeth ei uchelgeisiau.

Un o uchafbwyntiau gradd Richard oedd ei draethawd hir, a archwiliodd gyrchoedd awyr yr Ail Ryfel Byd ar Ddoc Penfro ac a archwiliodd sut mae profiadau lleol yn ystod y rhyfel yn ffitio o fewn naratif cenedlaethol ehangach y Blitz.

“Roedd ymchwilio i agwedd mor bwysig ar hanes lleol yn un o rannau mwyaf gwerth chweil fy ngradd,” meddai. “Atgyfnerthodd sut y gall astudio un lle yn fanwl gyfrannu at ddealltwriaeth ehangach o’n gorffennol cyffredin.”

Fel llawer o fyfyrwyr aeddfed, roedd Richard yn cael bod dychwelyd i astudiaethau academaidd yn heriol ar ôl blynyddoedd i ffwrdd o addysg.

“Roedd ysgrifennu academaidd, cyfeirio ac ymchwil annibynnol i gyd yn gofyn i mi ddatblygu sgiliau newydd,” meddai. “Ar y dechrau roedd yn teimlo’n frawychus, ond gyda chefnogaeth fy narlithwyr a thrwy wneud ymdrech gyson, yn raddol des i’n fwy hyderus.”

Arweiniodd y gwaith caled hwnnw at gyflawniad y tu hwnt i’w ddisgwyliadau ei hun hyd yn oed.

“Fy nod oedd herio fy hun yn ddeallusol, dyfnhau fy nealltwriaeth o hanes a datblygu sgiliau ymchwil a dadansoddi newydd mewn pwnc rwy’n ei garu. Mae graddio gydag Anrhydedd Dosbarth Cyntaf wedi rhagori ar unrhyw beth a ddychmygais pan gofrestrais gyntaf.”

Nawr, mae Richard yn gobeithio parhau i ymchwilio i hanes lleol cyfoethog Sir Benfro wrth ddilyn cyfleoedd o fewn y sector treftadaeth.

“Byddwn wrth fy modd yn parhau i ymchwilio i hanes lleol a defnyddio’r sgiliau rydw i wedi’u datblygu yn ystod fy ngradd i helpu i gadw a rhannu ein treftadaeth leol.”

Gan edrych yn ôl ar ei daith, mae gan Richard neges glir i unrhyw un sy’n ystyried dychwelyd i’r brifysgol yn ddiweddarach mewn bywyd.

“Nid yw byth yn rhy hwyr i ddychwelyd i addysg. Os oes gennych angerdd dros ddysgu, peidiwch â gadael i’ch oedran na’r amser rydych chi wedi’i dreulio i ffwrdd o astudio eich dal yn ôl. Mae’r gefnogaeth yno, ac mae’r gwobrau’n werth chweil.”

Dywedodd Dr Harriett Webster, Uwch Ddarlithydd mewn Hanes Canoloesol yn Y Drindod Dewi Sant, fod llwyddiant Richard yn adlewyrchu’r penderfyniad a ddangosodd drwy gydol ei astudiaethau.

“Mae wedi bod yn bleser addysgu Richard. Mae dychwelyd i addysg uwch ar ôl gyrfa lwyddiannus yn gofyn am ddewrder ac ymrwymiad, ac fe gofleidio pob her gyda brwdfrydedd a phenderfyniad.

“Mae’n arbennig o briodol bod ei gyflawniadau wedi cael eu cydnabod trwy ddyfarnu Gwobr Goffa’r Athro Daniel Dawson mewn Hanes. Roedd ei waith academaidd yn gyson o safon uchel iawn, a dangosodd sgiliau ymchwil, dadansoddol a meddwl beirniadol rhagorol. Roedd ei draethawd hir ar gyrchoedd awyr yr Ail Ryfel Byd ar Ddoc Penfro yn ddarn o ymchwil meddylgar a diddorol a wnaeth gyfraniad pwysig at ein dealltwriaeth o hanes lleol o fewn cyd-destun cenedlaethol ehangach.” “Mae cyflawniad Richard o radd Anrhydedd Dosbarth Cyntaf yn gwbl haeddiannol. Mae wedi dangos nad yw byth yn rhy hwyr i ddilyn eich uchelgeisiau, a gobeithio y bydd ei stori yn ysbrydoli myfyrwyr hŷn eraill a allai fod yn ystyried cymryd yr un cam.”

Byddai Richard yn annog unrhyw un sy’n ystyried dychwelyd i addysg i ystyried Prifysgol Cymru Y Drindod Dewi Sant.

“Mae’r cwrs yn cyfuno addysgu rhagorol â chefnogaeth wirioneddol gan staff sy’n poeni’n fawr am eu myfyrwyr. Mae’n datblygu sgiliau ymchwil, cyfathrebu a meddwl beirniadol gwerthfawr wrth ganiatáu ichi astudio rhywbeth rydych chi wir yn angerddol amdano.”

Gwybodaeth Bellach

Arwel Lloyd

Prif Swyddog Cyfathrebu a Chysylltiadau Cyhoeddus     
Cyfathrebu Corfforaethol a Chysylltiadau Cyhoeddus     
E-bost: arwel.lloyd@pcydds.ac.uk  
Ffôn: 07384 467076