Prentis Gwydr Lliw o UWTSD yn Cyrraedd y Rownd Derfynol yng Ngwobrau Crefftau Treftadaeth Cenedlaethol
Mae prentis gwydr lliw o Brifysgol Cymru Y Drindod Dewi Sant (UWTSD) wedi cyrraedd y rhestr fer ar gyfer gwobr genedlaethol fawreddog sy’n dathlu rhagoriaeth mewn crefftau treftadaeth traddodiadol.
Mae Toby Britton-Watts, gwneuthurwr gwydr lliw a phrentis yn UWTSD, wedi cyrraedd y rownd derfynol yng nghategori ‘Prentis y Flwyddyn’ yng Ngwobrau Crefftau Treftadaeth 2026. Mae’r gwobrau’n cydnabod cyflawniadau eithriadol mewn sgiliau crefft traddodiadol ledled y DU, ac fe’u cefnogir gan amrywiaeth o sefydliadau, gan gynnwys Cronfa Elusennol y Brenin Siarl III, y Bathdy Brenhinol (The Royal Mint), y Goldsmiths’ Company, a’r Marsh Charitable Trust.
Cyhoeddwyd yr ymgeiswyr a gyrhaeddodd y rownd derfynol yn dilyn blwyddyn gref o enwebiadau o ansawdd uchel. Bydd yr enillwyr yn cael eu datgelu mewn derbyniad mawreddog yn Neuadd y Goldsmiths (Goldsmiths’ Hall) yn Llundain ar 23 Tachwedd 2026, digwyddiad a gefnogir gan Sefydliad Maxwell/Hanrahan a’r Goldsmiths’ Company.
Mae ‘Heritage Crafts’ yn elusen genedlaethol sy’n canolbwyntio ar grefftau treftadaeth traddodiadol, ac mae’n gweithio i gefnogi a diogelu sgiliau crefft sydd mewn perygl ledled y DU. Mae’r sefydliad yn gorff anllywodraethol (NGO) sydd wedi’i achredu gan UNESCO ar gyfer Treftadaeth Ddiwylliannol Anniriaethol, ac mae’n Ganolfan Gymorth Gymunedol swyddogol ar gyfer rhestr ‘Treftadaeth Fyw’ (Living Heritage) Llywodraeth y DU.
Ymunodd Toby â Holy Well Glass, sydd wedi’i leoli yn Wells, Gwlad yr Haf, yn 2023. Ar ôl cwblhau gradd BA (Anrh) mewn Celfyddyd Gain, treuliodd 18 mis yn ennill profiad ymarferol o dan arweiniad yr artist gwydr lliw Amanda Blair, tra hefyd yn dysgu celf cyn dechrau ar ei brentisiaeth.
Mae gan Holy Well Glass dri chadwraethwr gweithredol sydd wedi’u hachredu gan ICON, ac mae’n cyflogi dau brentis trwy UWTSD. Mae’r cwmni’n enwog am ei waith cadwraeth ar wydr lliw, yn amrywio o’r cyfnod canoloesol hyd at y cyfnod modern. Mae prosiectau’r cwmni’n cynnwys safleoedd treftadaeth o bwys, megis Capel Sant Siôr (Castell Windsor), King’s College Caergrawnt, ac Eglwys Gadeiriol Winchester. Dywedodd Chris Ryan, Swyddog Cyswllt Prentisiaethau Gwydr Lliw yn UWTSD: “Mae gwydr lliw yn grefft hynod heriol sy’n gofyn am ystod o sgiliau a phrosesau, yn ogystal â dealltwriaeth o’r cyd-destun, hanes, deunyddiau a dylunio. Mae Toby wedi gallu rhoi ei ymdrech i bob agwedd yn gyfartal, ac rwy’n siŵr ei fod yn ased i dîm Holy Well Glass. Mae wedi bod yn brentis rhagorol, gan osod safon uchel iawn ar gyfer y dyfodol – nid yn unig trwy ddangos ei sgiliau, ond hefyd trwy ei ddealltwriaeth a’i werthfawrogiad o gelf a chrefft gwydr lliw.”
Gwybodaeth Bellach
Rebecca Davies
Swyddog Gweithredol Cysylltiadau â’r Wasg a’r Cyfryngau
Cyfathrebu Corfforaethol a Chysylltiadau Cyhoeddus
E-bost: rebecca.davies@pcydds.ac.uk
Ffôn: 07384 467071